Πήρε μπροστά ο "Κωστίκας"

Μακεδονία, 18.11.08

Του Φώτη Κουτσαμπάρη

Σε δοκιμαστική λειτουργία τέθηκε χθες ο πρώτος μετροπόντικας που αναμένεται να ξεκινήσει στα μέσα του ερχόμενου Δεκεμβρίου το υπόγειο ταξίδι του για τη διάνοιξη μίας εκ των δύο σηράγγων του μετρό Θεσσαλονίκης.

Ο “Κωστίκας”, όπως βαπτίστηκε το μηχάνημα από τον υπουργό ΠΕΧΩΔΕ Γιώργο Σουφλιά, έχει συναρμολογηθεί στο μηχανικό του μέρος και απομένει να μπει ένα μέρος του εξωτερικού περιβλήματος. Η συναρμολόγηση, που ξεκίνησε το Σεπτέμβριο, έγινε εντός του φρεατίου που ανοίχτηκε στο εργοτάξιο του σιδηροδρομικού σταθμού για αυτόν το σκοπό.

Η ΠΡΩΤΗ ΔΟΚΙΜΗ

Οι μηχανικοί της αναδόχου κοινοπραξίας χθες το μεσημέρι έβαλαν “μπροστά” τις μηχανές και όπως διαπιστώθηκε η λειτουργία του μετροπόντικα και η κίνηση του ιμάντα που διαθέτει είναι πολύ καλές. Οι εργαζόμενοι στο εργοτάξιο συγκεντρώθηκαν πάνω από το φρεάτιο για να δουν αυτήν την πρώτη δοκιμή. Τις επόμενες ημέρες θα συνεχιστούν οι δοκιμές, ώστε να καταγραφούν τυχόν μηχανικά προβλήματα που θα προκύψουν. “Γίνονται δοκιμές και εξετάζεται η λειτουργία του, με σκοπό να ξεκινήσει κανονικά στα μέσα Δεκεμβρίου”, αναφέρει στη “Μ” ο κ. Χάρης Τσιματζής, εκπρόσωπος της Αττικό Μετρό Α.Ε. “Ο μετροπόντικας είναι σαν ένα κινητό εργοστάσιο που μέσα στο σώμα του μπαίνουν βαγονέτα που μεταφέρουν τα προκατασκευασμένα στοιχεία, έτοιμα κομμάτια σήραγγας που τα συναρμολογεί κατά τη φάση που σκάβει και φτιάχνει τη σήραγγα παράλληλα και τα ίδια βαγονέτα βγάζουν τα μπάζα, κινούμενα πάνω στον ιμάντα”, προσθέτει ο ίδιος.

ΕΡΧΕΤΑΙ ΚΑΙ Ο “ΓΙΩΡΙΚΑΣ”

Εφόσον προχωρήσει ο “Κωστίκας” υπογείως, θα ξεκινήσει η συναρμολόγηση του δεύτερου μετροπόντικα, του “Γιωρίκα”, ο οποίος θα ακολουθήσει, ανοίγοντας τη δεύτερη παράλληλη σήραγγα του έργου. Οι μετροπόντικες (μηχανήματα ολομέτωπης διάνοιξης σηράγγων) είναι υπερσύγχρονοι, γερμανικής κατασκευής, βάρους 400 τόνων και μήκους 90 μέτρων. Διαθέτουν ασπίδα εξισορρόπησης της πίεσης του εδάφους για να ελαχιστοποιούν τις επιφανειακές καθιζήσεις μέσω του ελέγχου της φυσικής εδαφικής πίεσης στο μέτωπο των σηράγγων. Θα κατασκευάζουν παράλληλα τα τμήματα σήραγγας μονής τροχιάς μεταξύ των σταθμών Νέου Σιδηροδρομικού Σταθμού και Νέας Ελβετίας, με συνολικό μήκος 7,7 χιλιομέτρων. Σε καθημερινή βάση θα σκάβουν 10 μέτρα σήραγγας μετρό σε βάθος από 16 μέχρι 31 μέτρα. Το υπόλοιπο τμήμα του κύριου άξονα των 9,6 χλμ. θα γίνει με ανοικτό όρυγμα.

ΟΙ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΑ

Σήμερα λειτουργούν εννιά εργοτάξια του μετρό στους σταθμούς Σιδηροδρομικού Σταθμού, Δημοκρατίας, Βενιζέλου, Αγίας Σοφίας, Σιντριβανιού, Πανεπιστημίου, Παπάφη, Ευκλείδη και Φλέμιγκ. Μέχρι το τέλος του 2008 αναμένεται να δημιουργηθούν τα επόμενα πέντε ανατολικά εργοτάξια Αναλήψεως, Πατρικίου, Βούλγαρη, Νέα Ελβετία και Πυλαία. Συνέπεια των νέων εργοταξίων θα είναι να δημιουργηθούν επιπλέον κυκλοφοριακά προβλήματα προς τα ανατολικά. Συγκεκριμένα, το εργοτάξιο της Αναλήψεως θα προκαλέσει προβλήματα στις οδούς Δελφών, Αναλήψεως, Δροσίνη, Ψυχάρη και Κατακουζηνού. Ακολουθεί το εργοτάξιο του σταθμού Πατρικίου, που θα οξύνει το κυκλοφοριακό στις οδούς Σόλωνος, Χαλκιδικής, Φιλελλήνων, 25ης Μαρτίου και Παπαντωνίου. Στον ίδιο σταθμό θα γίνει η διακλάδωση του μετρό προς την Καλαμαριά. Ο επόμενος σταθμός του μετρό θα είναι στη Βούλγαρη, που θα απομείνει με ένα ρεύμα κυκλοφορίας, όπως και η καθηγητού Παπαδάκη.

Κυκλοφοριακό αναμένεται και στις οδούς Σαμοθράκη Αχιλλέα, Αστυπάλαιας και Ιωάννη Πολέμη. Οι εργασίες από το σταθμό Βούλγαρη μέχρι τη Νέα Ελβετία θα συνεχιστούν με τη μέθοδο του ανοικτού ορύγματος και όχι με τον μετροπόντικα, που σημαίνει ότι η καθηγητού Παπαδάκη, μετά τη διασταύρωσή της με τη Βούλγαρη, και η Μιχαήλ Ψελλού, θα μένουν κλειστές για μεγάλο χρονικό διάστημα, σε μεγάλο τμήμα τους. Από το τέρμα του μετρό και ανατολικότερα θα γίνουν κι άλλες εργασίες, επίσης με ανοιχτό όρυγμα, καθώς στην Πυλαία πρόκειται να κατασκευαστεί το αμαξοστάσιο του μετρό, σε έκταση 50.000 τετρ. μ. Η χάραξη θα ακολουθήσει την οδό Αλεξάνδρου Παπαναστασίου μέχρι το ύψος της οδού Κανελλοπούλου. Στη συνέχεια θα τέμνει την Κωνσταντίνου Καραμανλή και θα φτάνει στην οδό Ερυθρού Σταυρού, απ’ όπου αρχίζει η χωροθέτηση του αμαξοστασίου.

Το μετρό θα φτάσει μέχρι τη Μίκρα

Μακεδονία, 08.11.08

Στην περιοχή της Μίκρας και συγκεκριμένα σε έκταση 130 στρεμμάτων που αποδέσμευσε η Γενική Γραμματεία Αθλητισμού πρόκειται τελικά να κατασκευαστεί ο τερματικός σταθμός της γραμμής επέκτασης του μετρό στην Καλαμαριά μήκους 6 χλμ. Την πρόταση, που έγινε δεκτή, κατέθεσε ο δήμος Καλαμαριάς στην εταιρεία Αττικό Μετρό, μετά την ανακοίνωση της αποδέσμευσης του χώρου, που ήταν χαρακτηρισμένη για αθλητικές εγκαταστάσεις.

Η διοίκηση της Αττικό Μετρό δέχθηκε την πρόταση, η οποία σημειωτέον διευκολύνει και την επέκταση προς το αεροδρόμιο και αποφάσισε να βάλει σε πρώτη προτεραιότητα την επέκταση της γραμμής για την Καλαμαριά. Σύμφωνα με τον δήμαρχο Χριστόδουλο Οικονομίδη έπειτα από αίτηση της Αττικό Μετρό και με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου καθορίστηκαν οι θέσεις των σταθμών και ονομάσθηκαν (Καλαμαριά - Αρετσού - Ν. Κρήνη - Μίκρα).

ΤΑ ΠΡΩΤΑ ΕΡΓΑ


Σήμερα έχει ολοκληρωθεί η τοπογραφική μελέτη της περιοχής και προσαρμόσθηκε μέσα σε αυτήν και η μελέτη της οδού Πόντου, την οποία έχει συντάξει η τεχνική υπηρεσία του δήμου, ενώ εκπονείται η γεωλογική μελέτη. Μάλιστα, ξεκίνησαν οι πρώτες εργασίες των 19 γεωτρήσεων βάθους 40 μέτρων στις περιοχές των σταθμών και του άξονα του μετρό.


Παράλληλα, συντάσσονται τα τεύχη δημοπράτησης της μελέτης επέκτασης του μετρό, μετά την έγκριση της οποίας θα γίνει η απαλλοτρίωση της περιοχής.
Με πρόταση πάντως του δήμου Καλαμαριάς, ο Οργανισμός Θεσσαλονίκης καθόρισε “χρήσεις και όρους δόμησης για την κατασκευή αμαξοστασίου μετρό και σταθμού μετεπιβίβασης στην περιοχή της Μίκρας”, ενώ αναμένεται η απόφαση του υπουργού ΠΕΧΩΔΕ Γιώργου Σουφλιά, ο οποίος έχει δηλώσει επανειλημμένα ότι η επέκταση προς Καλαμαριά θα χρηματοδοτηθεί από το ΕΣΠΑ με το ποσό των 460 εκατομμύρια ευρώ.

Φ.Σ.

100 εκατ. ευρώ έχουν ήδη εκταμιευτεί για το μετρό Θεσσαλονίκης-Επιτάχυνση μετρό από το 2009

Α.Π.Ε. - Μ.Π.Ε., 04.11.08

Στο μεταξύ, κεφάλαια άνω των 100 εκατ. ευρώ έχουν ήδη εκταμιευτεί από τα θησαυροφυλάκια της ΕΤΕπ για το έργο του μετρό Θεσσαλονίκης, σύμφωνα πάντα με τον κ.Κουβαράκη, ο οποίος εξέφρασε την πεποίθηση ότι οι εργασίες θα εντατικοποιηθούν το 2009, επικαλούμενος τις σχετικές διαβεβαιώσεις της διοίκησης της ΑΤΤΙΚΟ ΜΕΤΡΟ, σε πρόσφατη συνάντησή τους.

Ο κ.Κουβαράκης διατύπωσε εξάλλου την εκτίμηση ότι, έστω με μικρές αποκλίσεις, θα τηρηθεί το χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης του έργου, που προβλέπει παράδοση του βασικού κορμού του το 2012 (σ.σ. και των πρώτων επεκτάσεων το 2015).

Σε ό,τι αφορά την υποθαλάσσια αρτηρία, η σύμβαση χρηματοδότησης του έργου δεν έχει ενεργοποιηθεί και κονδύλια δεν εκταμιεύτηκαν, αν και ο κ.Κουβαράκης επεσήμανε ότι δεν είναι απαισιόδοξος σχετικά με την τύχη του έργου (σ.σ. που πολλές πλευρές θέλουν να εγκαταλείπεται οριστικά).

ΚΑΛΑΜΑΡΙΑ Ανατροπές φέρνει το μετρό

Μακεδονία, 04.11.08

Της Φανής Σοβιτσλή

Τα πάνω κάτω και στην Καλαμαριά θα φέρουν σύντομα οι εργασίες του μετρό, καθώς για τη γραμμή επέκτασής του, μήκους 6 χλμ. και τη δημιουργία νέων σταθμών θα… ξηλωθεί υποχρεωτικά το κεντρικό εργοτάξιο όπου συντηρείται ο στόλος των δημοτικών οχημάτων
Ο χώρος όπου στεγάζεται σήμερα το κεντρικό εργοτάξιο για τη συντήρηση των δημοτικών οχημάτων, στη συμβολή των οδών Αιγαίου με Μεταμορφώσεως, στήθηκε πριν από λίγα χρόνια… προσωρινά από το δήμο, έως ότου βρισκόταν κατάλληλο οικόπεδο για τη μεταστέγασή του. Σήμερα όμως με την ειλημμένη απόφαση για την επέκταση του μετρό στην Καλαμαριά και την αναθεώρηση του Γενικού Πολεοδομικού Σχεδίου (ΓΠΣ) που ξεκίνησε ήδη, η δημοτική αρχή τρέχει και δεν φτάνει για την ανεύρεση χώρου, όπου θα μετακομίσει το εργοτάξιο.
Και αυτό γιατί στο σημείο όπου βρίσκεται το εργοτάξιο, μια έκταση τριών στρεμμάτων, θα δημιουργηθεί ο μεγαλύτερος σταθμός του μετρό στην Καλαμαριά με τη μαζικότερη προσέλευση του επιβατικού κοινού, ενώ ο σχεδιασμός αφορά και την κατασκευή υπόγειου πάρκιγκ 200 και πλέον θέσεων.

ΘΑ ΠΑΕΙ ΣΤΟ ΦΟΙΝΙΚΑ
Σύμφωνα πάντως με τον δήμαρχο Χριστόδουλο Οικονομίδη, η μεταστέγαση του εργοταξίου προγραμματίζεται να γίνει στην περιοχή του Φοίνικα, πίσω από το αμαξοστάσιο του ΟΑΣΘ. “Πρόκειται για έναν δημοτικό χώρο 4,5 στρεμμάτων, που αποτελεί την καταλληλότερη τοποθεσία για τη μεταφορά του στόλου που χρήζει επισκευής”, τόνισε ο δήμαρχος για να προσθέσει ότι εκτός από το λειτουργικό πρόβλημα με τις εργασίες του μετρό, υπάρχει και αισθητικό πρόβλημα, γιατί, όπως είπε, “δεν μπορεί στην Τσιμισκή της Καλαμαριάς, που αποτελεί η οδός Μεταμορφώσεως, να φιλοξενείς φορτηγά και μηχανήματα που επισκευάζονται καθημερινά”.

Πού θα κατασκευαστούν οι σταθμοί

Η επέκταση της γραμμής του μετρό στην Καλαμαριά αποτελούσε πάγιο αίτημα του δήμου, η οποία τελικά εντάχθηκε στη μελέτη του έργου, παρά την αναστάτωση και τα κυκλοφοριακά προβλήματα που θα ανακύψουν. “Μπορεί η επέκταση να προβλέπεται για τα επόμενα χρόνια, ωστόσο ο δήμος πρέπει να είναι έτοιμος, ξηλώνοντας τα εμπόδια για το έργο”, σημείωσε ο κ. Οικονομίδης.
Ο άξονας πάντως της γραμμής Νέος Σιδηροδρομικός Σταθμός - Καλαμαριά θα είναι κοινός με τον άξονα της γραμμής Ν.Σ. Σταθμός - Νέα Ελβετία.
Η γραμμή του μετρό θα φθάνει στην Καλαμαριά μέσω των οδών Μητροπολίτου Κυδωνίων (νομαρχία) και Πόντου.
>> Ο πρώτος σταθμός θα βρίσκεται στο Ντεπό, πέριξ της νομαρχίας
>> Ο δεύτερος στη συμβολή της Πόντου με τη Μεταμορφώσεως,
>> Ο τρίτος στην οδό Πόντου στο ύψος του “Αριστοτέλη”,
>> ο τέταρτος στην Πόντου στο ύψος της οδού Βρυούλων (Ν. Κρήνη) και
>> Ο πέμπτος και τερματικός στη Μίκρα πέριξ του Αθλητικού Κέντρου Καλαμαριάς, κοντά στη σχολή Δικαστών.

Από αύριο στη Φλέμινγκ το μετρό

Αγγελιοφόρος, 08/10/08

Ακόμη ένα μέτωπο ανοίγει από αύριο το μετρό της Θεσσαλονίκης. Σήμερα θα ανακοινωθούν οι κυκλοφοριακές ρυθμίσεις για την περιοχή γύρω από την οδό Φλέμινγκ, όπου θα εγκατασταθεί το νέο εργοτάξιο του μετρό για την κατασκευή του τοπικού σταθμού. Σταδιακά και έως το τέλος του έτους θα ανοίξουν και τα άλλα τέσσερα μέτωπα της γραμμής κορμού σε Ανάληψη, Μηνά Πατρικίου, Βούλγαρη και Νέα Ελβετία, ενώ παράλληλα θα συνεχίζονται οι εργασίες και στα υπόλοιπα ανοιχτά εργοτάξια.

Σήμερα, εξάλλου, αναμένεται να καθοριστεί και η συνάντηση των αρμοδίων της «Μετρό Θεσσαλονίκης ΑΕ» με τους επικεφαλής του Εμπορικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης, προκειμένου να συζητηθούν θέματα που αφορούν τις επιπτώσεις των έργων του μετρό στα καταστήματα της πόλης και την εμπορική κίνηση.

Τα εργοτάξια

Η εγκατάσταση του εργοταξίου στον «Ευκλείδη» ολοκληρώθηκε. Oι εργασίες έχουν ξεκινήσει κι έτσι ο έβδομος σταθμός άρχισε να κατασκευάζεται, όπως άλλωστε συμβαίνει και με τους άλλους έξι (Σιδηροδρομικός Σταθμός, πλατεία Δημοκρατίας, Βενιζέλου, Αγίας Σοφίας, Σιντριβάνι - Βιβλιοθήκη ΑΠΘ, Παπάφειο). Απομένουν πέντε σταθμοί, που σημαίνει πέντε επιπρόσθετα εργοτάξια στην πόλη και επιδείνωση των κυκλοφοριακών συνθηκών.

Φλέμινγκ

Το νέο μέτωπο στην οδό Φλέμινγκ ανοίγει από αύριο. Η προετοιμασία ξεκινά με την ανακοίνωση των κυκλοφοριακών ρυθμίσεων, οι οποίες, σύμφωνα με πληροφορίες... προειδοποιούν για «κόκκινες» περιοχές (μποτιλιάρισμα) στις οδούς Δελφών, Καλλιδοπούλου, Μακεδονίας, Βαρόνου Χιρς, Φλέμινγκ. Ηδη έντονο είναι το κυκλοφοριακό πρόβλημα (και αναμένεται να επιδεινωθεί) με την κατασκευή του σταθμού στον «Ευκλείδη», καθώς επηρεάζονται οι οδοί Παπαναστασίου, Κατσιμίδου, Κωνσταντινουπόλεως, Ασκληπιού, Oμήρου και άλλοι μικρότεροι δρόμοι. Με την επέκταση των εργοταξίων μέχρι την Ανάληψη, όλη η κεντροανατολική πλευρά του πολεοδομικού συγκροτήματος θα αισθανθεί την ταλαιπωρία από τον περιορισμό των δρόμων και των πεζοδρομίων. Ειδικά στη Δελφών, που εξυπηρετεί καθημερινά μεγάλο όγκο οχημάτων, το πρόβλημα αναμένεται να είναι έντονο, καθώς ο δρόμος θα απομείνει με μόλις μια λωρίδα κυκλοφορίας.

Ανάληψη - Μηνά Πατρικίου

Στην περιοχή, έτσι κι αλλιώς, το πρόβλημα της στάθμευσης είναι τεράστιο και τα κυκλοφοριακά προβλήματα αποτελούν... ρουτίνα. Για την κατασκευή του σταθμού Ανάληψης προβλήματα θα δημιουργηθούν στις οδούς Δελφών, Αναλήψεως, Γ. Δροσίνη, Ψυχάρη και Κατακουζηνού, ενώ για το σταθμό στη Μηνά Πατρικίου προβλήματα θα υπάρξουν στη Σόλωνος, τη Χαλκιδικής, τη Φιλελλήνων, την 25ης Μαρτίου και την Παπαντωνίου. Στο συγκεκριμένο σταθμό, μάλιστα, πρόκειται να κατασκευαστεί η διασταύρωση του μετρό προς την Καλαμαριά, οπότε τα εργοτάξια στην περιοχή θα είναι δύο.

Κατασκευή με όρυγμα

Ειδικά στους σταθμούς όπου θα γίνει το ανοιχτό όρυγμα (Βούλγαρη και Νέα Ελβετία) η ταλαιπωρία που θα υποστούν οι Θεσσαλονικείς υπολογίζεται πως θα είναι μεγάλη. Κυκλοφοριακές παρεμβάσεις στο επόμενο δίμηνο αναμένεται να γίνουν σε οδούς, όπως η Παπαδάκη, η Βούλγαρη και η Μιχαήλ Ψελλού, αλλά και στις μικρότερες οδούς Σαμοθράκη Αχιλλέως, Αστυπάλαιας και Ιωάννη Πολέμη. Η Καθηγητού Παπαδάκη μετά τη διασταύρωσή της με τη Βούλγαρη και με κατεύθυνση ανατολικά θα κλείνει λόγω του ανοιχτού ορύγματος, όπως και η Μιχαήλ Ψελλού, που σε μεγάλο τμήμα της, σε ό,τι αφορά το πλάτος αλλά και το μήκος της, θα κλείσει για αρκετούς μήνες. Μάλιστα, η Βούλγαρη και η Παπαδάκη θα απομείνουν με μία λωρίδα κυκλοφορίας ανά ρεύμα. Ακριβής προσδιορισμός του χρόνου εγκατάστασης των τεσσάρων τελευταίων εργοταξίων δεν μπορεί να γίνει από σήμερα, όπως τόνισαν στον «Α» οι αρμόδιοι του μετρό.

Δανειακές συμβάσεις 900 εκ. με ΕΤΕπ

Εξπρές, 29.09.08

Tρεις δανειακές συμβάσεις ύψους 900 εκατ. ευρώ θα υπογράψει ο αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων Πλούταρχος Σακελλάρης κατά τη διήμερη επίσκεψή του στην Αθήνα την ερχόμενη εβδομάδα. Με τις δανειακές αυτές συμβάσεις, ουσιαστικά, καλύπτεται και ο εφετινός στόχος της ΕΤΕπ για χορηγήσεις προς τη χώρα μας αν και μέχρι το τέλος του χρόνου υπάρχει ενδεχόμενο το ποσό αυτό να ξεπεραστεί.

Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, με τις τρεις συμβάσεις η ΕΤΕπ θα χορηγήσει:

1. Δάνειο ύψους 250 εκατ. ευρώ προς την Αττικό Μετρό για την κατασκευή του μετρό της Θεσσαλονίκης. Η ΕΤΕπ προ διετίας είχε χορηγήσει προς την εταιρία πόρους ύψους 200 εκατ. ευρώ και με τη νέα σύμβαση θα διατεθεί το δεύτερο μέρος συμφωνηθείσας χορήγησης για το έργο (σύνολο 550 εκατ. ευρώ).

2. Δάνειο ύψους 550 εκατ. ευρώ προς την Αττικό Μετρό για τη συγχρηματοδότηση κατά 50% της επέκτασή της γραμμής 3 του μετρό από το Χαϊδάρι προς τον Πειραιά.

3. Δάνειο ύψους 100 εκατ. ευρώ προς την Τράπεζα Πειραιώς για τη χρηματοδότηση προγραμμάτων προνομιακής δανειοδότησης μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
.......

Κατασκευή μετρό Θεσσαλονίκης

Σύμφωνα με τη μελέτη που υποβλήθηκε στην ΕΤΕπ το μετρό θα ξεκινά από το Νέο Σιδηροδρομικό Σταθμό και θα τελειώνει στην περιοχή Βότση, όπου θα είναι και το αμαξοστάσιο. Θα έχει μήκος 9,5 χιλιόμετρα και όλες οι κατασκευές θα είναι υπόγειες εκτός από το αμαξοστάσιο και το συνεργείο που θα είναι επίγειο. Η χάραξη του μετρό ακολουθεί τις οδούς Μοναστηρίου, Ν. Εγνατίας, Κατσιμίδη, Δελφών, Σόλωνος, Παπαδάκη και Παπαναστασίου, κοντά στην περιοχή του Βότση, με 13 συνολικά σταθμούς. Μελλοντική επέκταση σχεδιάζεται προς Λαγκαδά και Καλαμαριά.

Οι σημαντικές διαφορές του μετρό Θεσσαλονίκης, που αποτελούν βελτιώσεις σε σχέση με τις Γραμμές 2 και 3 του μετρό της Αθήνας, είναι ότι θα υπάρχουν δύο μονές ανεξάρτητες σήραγγες (αντί της μιας σήραγγας διπλής τροχιάς στο μετρό της Αθήνας) καθώς και σύστημα θυρών επί των αποβάθρων κάθε σταθμού για καλύτερη εξυπηρέτηση και μέγιστη ασφάλεια του επιβατικού κοινού.

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΥΠΟΥ-ΥΠΠΟ-Αρχαιολογικό έργο - κατασκευή του ΜΕΤΡΟ Θεσσαλονίκης

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ 11.09.08

Η ΙΣΤ΄ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων δραστηριοποιείται με το αρχαιολογικό έργο στο χώρο επέμβασης για την κατασκευή του ΜΕΤΡΟ Θεσσαλονίκης σε τέσσερις τομείς: στους σταθμούς «Νέος Σιδηροδρομικός Σταθμός», «Σιντριβάνι», «Πανεπιστήμιο» και «Ευκλείδης», καθώς και στο χώρο της Διασταύρωσης των Τροχιογραμμών του σταθμού «Σιντριβάνι», στα νότια της κεντρικής Βιβλιοθήκης του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
Κατά τη διάρκεια των ανασκαφών στις παραπάνω περιοχές ήλθαν στο φώς συνολικά 1414 τάφοι του δυτικού και ανατολικού νεκροταφείου της πόλης της Θεσσαλονίκης, κτερισμένοι σε ποσοστό 21,3%, καθώς και αρχιτεκτονικά κατάλοιπα (τοίχοι, αγωγοί, δάπεδα, κλίβανοι). Τα μέχρι τώρα ανασκαφικά ευρήματα επιβεβαιώνουν τα τοπογραφικά δεδομένα της αρχαίας Θεσσαλονίκης στις περιοχές αυτές, που είναι γνωστά από τις παλιότερες ανασκαφικές έρευνες της Εφορείας και τις ενδείξεις των πρόδρομων εργασιών για την κατασκευή του ΜΕΤΡΟ .

Σταθμός «Νέος Σιδηροδρομικός Σταθμός»
Οι ανασκαφικές εργασίες διεξήχθηκαν στο ανατολικό τμήμα των ορίων του σταθμού σε έκταση 1.350τ.μ. και συγκεκριμένα στο «φρέαρ εισόδου ΤΒΜ (μετροπόντικα)». Οι εργασίες ξεκίνησαν το Σεπτέμβριο του 2007 και ολοκληρώθηκαν τον Φεβρουάριο του 2008, οπότε αποδόθηκε ο χώρος για τις εργασίες κατασκευής του ΜΕΤΡΟ.
Συνολικά ερευνήθηκαν ενενήντα τέσσερις τάφοι, τους οποίους οριοθετούν από τα βόρεια τέσσερις διαφορετικοί περίβολοι με προσανατολισμό ΒΔ→ΝΑ, που ήλθαν στο φως σε βάθος 3,00 μ. από την επιφάνεια του εδάφους και μέχρι τα 5,50 μ. (εικ.1). Το τμήμα αυτό του νεκροταφείου είναι πλούσιο σε τυπολογία τάφων (ταφικά μνημεία, καλυβίτες, κιβωτιόσχημοι, λακκοειδείς, κεραμοσκεπείς, εγχυτρισμοί και βωμοειδείς κατασκευές από αργούς λίθους που σηματοδοτούν τάφους), που περιείχαν κυρίως ενταφιασμούς και μικρό αριθμό καύσεων και ανακομιδών. Πενήντα οκτώ ήταν κτερισμένοι με πήλινα και γυάλινα αγγεία, χάλκινα νομίσματα, χρυσά και χάλκινα κοσμήματα, χρυσές δανάκες, οστέινα και μεταλλικά αντικείμενα.
Το τμήμα αυτό του δυτικού νεκροταφείου καλύπτει χρονολογικά μια μακρά περίοδο από την ελληνιστική εποχή έως τους ύστερους ρωμαϊκούς χρόνους.
Στις 2 Ιουνίου 2008, ξεκίνησε η αρχαιολογική έρευνα στην περιοχή του Επίσταθμου, στο δυτικό τμήμα του σταθμού, σε έκταση 2.500τ.μ. (εικ.2). Μέχρι τώρα, σε βάθος 2,00 – 2,80μ. από την επιφάνεια του εδάφους, έχουν εντοπιστεί τέσσερις κλίβανοι και ένας χώρος απόρριψης εργαστηριακού υλικού (θραύσματα κεράμων, εκκαμινεύματα, πηλόμαζες). Τα ευρήματα αποτελούν τμήματα εργαστηρίων, μέρος των οποίων είχαν ανασκαφεί και παλιότερα στην ευρύτερη περιοχή. Η περιοχή αυτή, έξω από τα δυτικά τείχη της πόλης, είναι γνωστή και με την ονομασία «Κεραμήσιος Κάμπος».

Σταθμός «Σιντριβάνι»
Η ανασκαφική έρευνα διεξήχθηκε σε τρία μέτωπα, στο χώρο του ανατολικού νεκροταφείου της αρχαίας πόλης. Οι αποκαλυφθέντες τάφοι χρονολογούνται από την ελληνιστική εποχή έως και τα υστερορωμαϊκά χρόνια.

Α. Μετατόπιση δικτύων κοινής ωφέλειας έξω από τα όρια του σταθμού (εικ.3).
Κατά τη διάρκεια των εργασιών ερευνήθηκαν 109 τάφοι, ποικίλης τυπολογίας (καλυβίτες, κεραμοσκεπείς, λακκοειδείς χωρίς κάλυψη, εγχυτρισμοί, λιθόκτιστοι ή πλινθόκτιστοι κιβωτιόσχημοι, βωμοειδείς κατασκευές, που σηματοδοτούσαν απλούς λάκκους ή ορθογώνιες θήκες, συστάδα από πέντε καμαροσκεπείς θαλάμους). Επικρατέστερος τρόπος ταφής είναι ο ενταφιασμός, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις σημειώνονται πολλαπλοί ενταφιασμοί, ανακομιδές και καύσεις. Σαράντα πέντε ταφές βρέθηκαν κτερισμένες με χάλκινα νομίσματα, χρυσές δανάκες, πήλινα ειδώλια, οστέινες περόνες και εγχειρίδια, αγγεία πήλινα και γυάλινα, χρυσά και χάλκινα κοσμήματα. Επίσης, εντοπίσθηκαν αποσπασματικά σωζόμενα τμήματα τοίχων και αγωγών ύδατος.

Β. Κατασκευή περιμετρικών τοίχων του σταθμού
Η ανασκαφή στο χώρο των περιμετρικών τοίχων του σταθμού μπροστά από το «Άσυλο του Παιδιού» έφερε στο φως αρχαιότητες από το βάθος των 0,40μ. από την επιφάνεια του εδάφους. Ερευνήθηκαν 178 τάφοι, με πλούσια τυπολογία (καλυβίτες, κεραμοσκεπείς, λακκοειδείς, εγχυτρισμοί, καμαροσκεπείς, λιθόκτιστες βωμοειδείς κατασκευές, κιβωτιόσχημοι). Μεταξύ αυτών αποκαλύφτηκαν έξι μαρμάρινες, μονολιθικές, μικρού μεγέθους σαρκοφάγοι-οστεοθήκες της ρωμαϊκής εποχής (εικ.4). Επικρατέστερος τρόπος ταφής είναι ο ενταφιασμός, ενώ καταγράφηκαν περιπτώσεις διπλών και πολλαπλών ταφών, ανακομιδών και καύσεων. Κτερισμένες ήταν 70 ταφές με τα προσωπικά αντικείμενα του νεκρού (πήλινα και γυάλινα αγγεία, χάλκινα νομίσματα, χρυσά, ασημένια και χάλκινα κοσμήματα, πήλινα ειδώλια). Εκτός από τους τάφους ήλθαν στο φως τμήμα κτίσματος με ψηφιδωτό δάπεδο, καθώς και αποσπασματικά σωζόμενα τμήματα τοίχων και αγωγών ύδατος. Η πυκνή διάταξη και η αλληλοεπικάλυψη των τάφων είναι ενδεικτικά της εντατικής χρήσης του χώρου και της επαλληλίας των φάσεων σε ένα ευρύ χρονικό φάσμα, που σύμφωνα με τις πρώτες ενδείξεις καλύπτει το διάστημα από τον 3ο αι. π.Χ. έως και τον 4ο αι. μ.Χ..

Γ. Διασταύρωση τροχιογραμμών του σταθμού
Από τις 23 Αυγούστου 2007 μέχρι τις 11 Αυγούστου 2008 πραγματοποιήθηκε ανασκαφική έρευνα σε έκταση 2.842,75τ.μ. στο χώρο που εκτείνεται στα νότια της κεντρικής βιβλιοθήκης του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, τον οποίο προβλέπεται να καταλάβουν οι εγκαταστάσεις αλλαγής τροχιογραμμών. Εντοπίστηκαν 1.028 τάφοι ποικίλης τυπολογίας (λακκοειδείς με ή χωρίς κάλυψη, ελεύθερες ταφές, κεραμοσκεπείς απλοί ή καλυβίτες, κιβωτιόσχημοι, καμαροσκεπείς, εγχυτρισμοί), οικοδομικά λείψανα κτηρίου, καθώς και τμήματα κατασκευών και λάκκοι απόθεσης των νεότερων χρόνων (εικ.5). Οι ελεύθερες ταφές και οι λακκοειδείς τάφοι με σχιστολιθική κάλυψη ή χωρίς κάλυψη αποτελούν τον προσφιλέστερο τύπο τάφου για τον ενταφιασμό του νεκρού. Εκατόν είκοσι οκτώ τάφοι (ποσοστό 12,5%) βρέθηκαν κτερισμένοι με πήλινα αγγεία και μυροδοχεία, χάλκινα νομίσματα, χάλκινα και χρυσά κοσμήματα, όστρεα, οστέινους και γυάλινους αστραγάλους, σιδερένια και χάλκινα αντικείμενα. Η πλειονότητα των τάφων χρονολογείται στους ρωμαϊκούς χρόνους, ενώ τριάντα πέντε εντάσσονται στην ελληνιστική περίοδο. Ανάμεσα στους ελληνιστικούς τάφους αναφέρονται:
· λίθινη ταφική θήκη (Τφ746) που περιείχε καμένα οστά ανθρώπου και μικρού θηλαστικού, κτερισμένη με χρυσό στεφάνι από φύλλα βελανιδιάς και πήλινο ατρακτόσχημο μυροδοχείο.
· λακκοειδής τάφος (Τφ840) που περιείχε ενταφιασμό σε ξύλινο φέρετρο, πλούσια κτερισμένο με τέσσερα χρυσά στεφάνια από φύλλα ελιάς, κοσμήματα, χρυσή δανάκη, χρυσοκλωστές, χάλκινο νόμισμα, χάλκινο κάτοπτρο, ένα χάλκινο και επτά πήλινα αγγεία.

Σταθμός «Πανεπιστήμιο»
Ολοκληρώνονται οι εργασίες της μετατόπισης των δικτύων κοινής ωφέλειας, οι οποίες ξεκίνησαν στις 10 Ιανουαρίου 2008, χωρίς να έχουν προκύψει αρχαιολογικά κατάλοιπα.

Σταθμός «Ευκλείδης»
Στο πλαίσιο της κατασκευής του σταθμού, μεταξύ των οδών Κωνσταντινουπόλεως και Παπαναστασίου, από τις 13.03.2008 έως και 23.05.2008 διενεργήθηκαν οι πρόδρομες εργασίες της μετατόπισης των δικτύων κοινής ωφέλειας και τριών γεωτρήσεων (εικ.6). Η έρευνα, στην πρώτη περίπτωση, έφερε στο φως αποσπασματικά σωζόμενα οικοδομικά λείψανα των όψιμων οθωμανικών χρόνων και στην προδιάτρηση της μιας μόνο γεώτρησης αποκαλύφθηκε πεσσόσχημο μαρμάρινο αρχιτεκτονικό μέλος.
Κατά τη διάρκεια των εργασιών για τη διαμόρφωση του ευρύτερου εργοταξιακού χώρου ήλθε στο φως τμήμα κτιρίου (τοίχοι και αγωγοί), πιθανόν στάβλου, που χρονολογείται στους νεότερους χρόνους (τέλος 19ου-μέσα 20ου αι.).